Volg de Arade vanaf de kust landinwaarts en de rivier brengt je, net als de Fenicische handelaren, Moorse kolonisten en kruisvaarderslegers vóór jou, naar Silves. Eeuwenlang was deze rivier de reden dat het stadje ertoe deed: hij verbond het binnenland van de Algarve met de zee en maakte van een fort op een heuveltop een van de meest begeerde steden van het Iberisch Schiereiland.

Onder Moors bestuur (8e tot 13e eeuw) was Silves het politieke en culturele centrum van de regio, een stad waarvan de rijkdom en verfijning niet onderdeden voor Granada en Sevilla. Tegenwoordig bewaart dit rustige stadje aan de rivier zijn verleden in een van de indrukwekkendste kastelen van Portugal en een historisch centrum dat onaangetast is gebleven door het massatoerisme.

Onder het kasteel is de oude stad een wirwar van kasseistraatjes en witgekalkte huizen die tegen de roodstenen stadsmuren aan liggen. Hier gaat het leven nog in een traditioneel tempo: buurtbewoners komen samen in kleine cafés, oude mannen strijken neer op de schaduwrijke pleintjes en de tascas, kleine familiezaken, serveren lunches die tot diep in de middag doorlopen. Niemand heeft hier haast, en na een uur of twee jij ook niet meer.

Ik woon al sinds 2001 in de Algarve en verken de streek sindsdien. Samen met mijn Portugese vrouw heb ik de streek rond Silves door en door leren kennen. Het is een stadje waar we vaak terugkeren, niet alleen om de stad zelf, maar ook als uitvalsbasis om het mooie en vaak over het hoofd geziene landelijke hart van de Algarve te verkennen. Deze gids is gebaseerd op onze twee decennia aan ervaring uit de eerste hand en lokale kennis, zodat jij je perfecte reis hiernaartoe kunt plannen.

Het Castelo de Silves: De grootste en best bewaarde Moorse vesting van de Algarve, met muren van rode zandsteen en elf torens die de heuveltop bekronen, een plek die al sinds de Romeinse tijd versterkt is. Binnen kun je over de weergangen lopen, de opgegraven resten van de oude Moorse nederzetting verkennen en het enorme ondergrondse waterreservoir bezoeken dat tot in de jaren dertig water leverde.

De Portas da Cidade: De enige bewaard gebleven toegangspoort tot de ommuurde middeleeuwse stad. Hij is gebouwd van dezelfde rode zandsteen als het kasteel; de hoge, smalle doorgang en de scherpe haakse bocht moesten een directe aanval op de stad onmogelijk maken.

De Sé-kathedraal: Het belangrijkste gotische bouwwerk van de Algarve, opgetrokken op de plek van de voormalige Grote Moskee van de stad na de christelijke herovering in 1249. Het interieur is een mengeling van stijlen, van gotische gewelven en middeleeuwse graftombes tot barokke toevoegingen die na de verwoestende aardbeving van 1755 werden aangebracht.

De Portugese sfeer: Silves is niet door het toerisme omgevormd zoals de kustplaatsen dat wel zijn. De cafés hier bedienen de lokale bevolking, de restaurants zijn familiezaken en het ritme van het dagelijks leven volgt nog steeds de hitte in plaats van het toeristenseizoen. Voor veel bezoekers van de Algarve is dit de meest authentiek Portugese plek die ze te zien krijgen.
Gerelateerde gids: Bezienswaardigheden van Silves

Ik zal eerlijk zijn: ik heb echt een zwak voor Silves. Na een tijdje aan de op toerisme gerichte kust van de Algarve voelt Silves altijd als een terugkeer naar iets dat Portugeser aanvoelt.

Voor mij verloopt een bezoek hier meestal hetzelfde: over de dagelijkse markt slenteren, een café zoeken aan de Rua Elias Garcia voor een koffie met gebakje, en dan de moed verzamelen om de steile heuvel naar het kasteel op te klimmen.

Het kasteel is, om eerlijk te zijn, de enige echte toeristische trekpleister in Silves. Maar het is er wel een die oprecht indruk maakt en tot de beste van Portugal behoort. Met de weergangen, de opgravingen en het immense ondergrondse waterreservoir ben je er makkelijk een uur zoet. Na het kasteel in de hitte en felle zon te hebben verkend, loop ik meestal naar Café Inglês met zijn schaduwrijke terras voor iets verkoelends.

De Rua da Sé, de steile straat omhoog van de Portas da Cidade naar de kathedraal.

Café Inglês is een fijne stop na een bezoek aan het kasteel.

Voor je dagtrip is het goed om realistisch te zijn over de omvang van Silves; het is maar een klein stadje. Mijn gebruikelijke route zou je makkelijk in 90 minuten kunnen doen, maar als ik met vrienden of familie kom, adviseer ik meestal zo'n drie uur. Een uur slenteren door de oude stad, een uur in het kasteel en een uur voor de lunch en koffiestops.

Silves is dan wel klein, maar iedereen die ik hier in de loop der jaren mee naartoe heb genomen, vertrok onder de indruk. Silves bekijken kost misschien niet veel tijd, maar je geniet er meestal van elke minuut.

Nog één praktische opmerking: Silves ligt landinwaarts en het verschil in temperatuur en het ontbreken van een verkoelend zeebriesje zijn goed merkbaar. In de zomermaanden raad ik altijd aan om er vroeg in de ochtend naartoe te gaan.

Op de interactieve kaart hieronder zie je mijn voorgestelde wandelroute door Silves, dezelfde route die ik gebruik als ik vrienden en familie het stadje laat zien. De grijze lijn is de wandeling van het treinstation naar het historische centrum. Let op: zoom in of uit om alle markers te zien.

Bezienswaardigheden op de route: 1) Toeristenbureau 2) Mercado Municipal (markt) 3) Ponte Romana (brug) 4) Rua Elias Garcia (winkelstraat) 5) Praça do Município 6) Portas da Cidade (stadspoort) 7) Câmara Municipal de Silves 8) Museu Municipal de Arqueologia 9) Igreja da Misericórdia de Silves 10) Kathedraal van Silves 11) Castelo de Silves 12) Muralhas da cidade (stadsmuren) 13) Cruz de Portugal (een middeleeuws kruis)

Bezienswaardigheden van de dagtrip

Ponte Romana (3): De naam suggereert dat de brug uit de Romeinse tijd stamt, maar in werkelijkheid werd hij in 1445 gebouwd ter vervanging van de oorspronkelijke Romeinse brug. Eronder stroomt de Rio Arade, die hier nog altijd onder invloed van het getij staat, ook al ligt de kust 13 km verderop. In de Moorse tijd was de rivier breder en dieper, waardoor Silves een binnenhaven kon zijn: zware handelsschepen voeren vanaf de Atlantische Oceaan rechtstreeks tot aan de stadspoorten.

Portas da Cidade (6): De enige bewaard gebleven poort van de middeleeuwse ommuurde stad. De doorgang is smal en maakt meteen een bocht naar links, een ontwerp dat bedoeld was om een grootschalige aanval of een cavaleriecharge te voorkomen.

De Rua da Sé: De hoofdstraat die de Portas da Cidade verbindt met de kathedraal en het kasteel. Het is een bijzonder steile klim die midden op de dag, in de hitte, flink wat energie kost.

Palácio das Varandas: Deze opgegraven ruïnes binnen het kasteelcomplex vormen het enige blootgelegde islamitische paleis van Portugal. Ooit woonde hier de "dichter-koning" Al-Mu'tamid, en de resten laten een geavanceerd waterleidingsysteem zien en een enorme ondergrondse cisterne, gebouwd om middeleeuwse belegeringen van een jaar lang te doorstaan.

Oostelijke stadsmuren (12): Deze kantelen, die zich vanaf Largo do Município naar het oosten uitstrekken, maakten ooit deel uit van een verdedigingsring rond de middeleeuwse stad. De muren zijn opgetrokken uit de kenmerkende rode zandsteen, het zogeheten "arenito", en dit deel van Silves biedt rust, weg van de gebaande toeristenpaden.

Cruz de Portugal (13): Dit kruis wordt vaak over het hoofd gezien omdat het buiten het historische centrum ligt, maar het is een van de mooiste voorbeelden van Manuelijnse kunst (Portugese laatgotiek) van het land. Dit drie meter hoge kruis werd in de 15e eeuw uit witte kalksteen gehouwen en heeft twee verschillende zijden: de ene toont de kruisiging van Christus, de andere een piëta (de Maagd Maria die Christus vasthoudt).

Heb je weinig tijd en geen zin in het gedoe van openbaar vervoer, dan kan een georganiseerde tour een uitstekende manier zijn om op één dag veel verschillende bezienswaardigheden te zien. Naast deskundige gidsen bieden ze ook een mooie gelegenheid om andere reizigers te ontmoeten. We werken al zeven jaar samen met GetYourGuide.com, en dit zijn enkele van hun beste tours die Silves aandoen:

Het openbaar vervoer in de centrale Algarve is zeer beperkt en rijdt weinig frequent, maar je kunt Silves wel bereiken vanuit alle belangrijke toeristenplaatsen in de omgeving, zoals Albufeira, Lagos, Lagoa en Portimão.

Met de auto
De makkelijkste manier om naar Silves te reizen is met de auto. Ten zuidwesten van de stad ligt een grote parkeerplaats en vandaar is het een korte wandeling naar het historische centrum. Probeer niet in het historische centrum zelf te parkeren, want de straten zijn smal en er is bijna geen parkeergelegenheid.

Met de bus
Er zijn twee handige routes naar Silves:
• Lijn 17 - Albufeira naar Silves
• Lijn 113 - Portimão naar Silves
Beide buslijnen worden geëxploiteerd door Vamus en de volledige dienstregeling vind je op de website: vamusalgarve.pt. Omdat de bussen weinig rijden, moet je je dag altijd plannen rond de vertrektijden vanuit Silves, want het kan lang wachten zijn op de volgende bus.

Met de trein
Silves ligt aan de regionale spoorlijn die over de hele Algarve loopt en is handig voor reizen vanuit Lagos, Portimão en Faro. De tickets zijn goedkoop en er rijden overdag veel treinen.

Het probleem met de trein is dat het station 1,8 km ten zuiden van de stad ligt en aanvoelt alsof het in een apart dorp ligt. Die wandeling van het station naar Silves gaat langs drukke wegen waar nauwelijks stoep is en is allesbehalve aangenaam. De treindienst wordt verzorgd door Comboios de Portugal; vertrektijden en tarieven vind je op hun website - www.cp.pt/

Met Uber of Bolt
Tijdens mijn laatste paar bezoeken aan Silves heb ik een Uber genomen, en dat was goud waard toen ik met mijn broer en zijn jonge gezin op pad was. Het bracht ons van deur tot deur, het gedoe met het openbaar vervoer viel weg, en toen de kinderen moe werden van de hitte hadden we de vrijheid om meteen terug te gaan naar ons verblijf. Zowel Uber als Bolt werken goed in de hele Algarve, maar op piekmomenten kan het even duren voor er een chauffeur beschikbaar is. De tarieven verschillen per afstand en drukte, maar ter indicatie: wij betaalden € 23 per enkele reis voor de tocht van 30 km/30 minuten vanuit Albufeira.

De regionale spoorlijn in de centrale Algarve volgt een bizarre route en doet geen van de grote plaatsen aan.

Silves heeft veel restaurants die zich meer op de lokale bevolking richten dan op toeristen, waardoor je er veel meer waar voor je geld krijgt dan in de kustplaatsen. In de voetgangersstraten Rua Cruz de Portugal en Rua Elias Garcia zitten veel populaire restaurants. Hanteer bij het kiezen van een eetadres altijd de vuistregel: als het er druk is en vol zit met Portugezen, is het eten goed en betaalbaar. Hieronder een paar van mijn favorieten, maar er zijn er nog veel meer in de stad:
• Churrasqueira Valdemar: Goedkoop gegrild eten naast de markt. Er is geen menukaart, het personeel vraagt simpelweg "kip of sardines?" en "piri-piri?" Zeg ja tegen allebei. Met een halve gegrilde kip, friet, drankje, dessert en koffie voor zo'n € 10 zit je altijd goed.
• Marisqueira Rui: Het beste visrestaurant van Silves en sinds 1977 een begrip in de stad. Het is er luidruchtig en druk, en ik raad de arroz de marisco of de cataplana aan.
• Restaurante O Pina: Een familierestaurant met drie generaties in de keuken. Vaak is er geen vaste kaart, je eet gewoon wat er die ochtend gekookt is. De porties zijn royaal en je kunt er alleen contant betalen.
• Café Inglês: Een populaire plek met een schaduwrijk terras net onder de kasteelmuren. Het eten is meer internationaal dan traditioneel Portugees, en het is een fijne plek voor een lange, ontspannen lunch na een bezoek aan het kasteel.
• Parsley & Thyme: Een uitzonderlijk goed vegetarisch restaurant, ook de moeite waard als je geen vegetariër bent.
• Restaurante Ponte Romana: Een traditioneel Portugees restaurant in een historisch pand vlak bij de middeleeuwse brug. De locals komen er voor de chanfana (geitenstoofpot) en de bacalhau, en de sfeer is echt ouderwets Portugees.

De meeste bezoekers van Silves komen voor één dag en maar weinigen overwegen er te overnachten. Dat is jammer, want de stad biedt een rustige omgeving, tal van restaurants en een echt Portugese ervaring die je elders in de Algarve steeds moeilijker vindt.

Maak je een rondreis door de Algarve, overweeg dan Silves in plaats van de hectische badplaatsen aan de kust. Silves biedt veel waar voor je geld: alle restaurants en cafés hanteren prijzen voor de lokale bevolking en geen opgeblazen toeristenprijzen.

Overnachten in Silves en omgeving is doorgaans een stuk goedkoper, vooral omdat de stad 12 km van de kust ligt. Voor een vakantie in Silves is een auto aan te raden, want het openbaar vervoer naar de stranden en omliggende dorpen is beperkt.

Op de kaart hieronder zie je de beste accommodaties en huurkamers in Silves. Als je de data aanpast aan je eigen reis, zie je de actuele prijzen en beschikbaarheid.

Silves werd gesticht door de Romeinen, maar bloeide op onder de Noord-Afrikaanse Moren. Het hoogtepunt van die periode was in 1054, toen Al-Mu'tamid heerste over de hele Algarve en delen van Zuid-Spanje.

In de 12e eeuw was Silves het toneel van aanhoudende gevechten, toen het pas gestichte katholieke Portugal de islamitische Moren uit de Algarve probeerde te verdrijven.

Het kasteel stond centraal in talloze veldslagen: het werd in 1160 geplunderd door koning Leon, in 1189 belegerd door koning Sancho I en in 1191 heroverd door een machtig Moors leger onder leiding van Amir al-Mu'minin. De definitieve nederlaag van de Moren volgde in 1243, maar dat betekende uiteindelijk ook de neergang van Silves, omdat de handelsroutes naar Noord-Afrika werden afgesneden.

In 1755 raakte de stad zwaar beschadigd door een enorme aardbeving, die een groot deel van het kasteel en de kathedraal verwoestte. De aardbeving veroorzaakte ook gigantische aardverschuivingen, waardoor de loop van de rivier de Arade veranderde en de rivier niet langer als bevaarbare haven kon dienen. Sindsdien is Silves een rustig stadje gebleven en een centrum voor de landbouw.

De met kinderkopjes geplaveide steegjes van Silves

Het hoogtepunt van elk bezoek aan Silves is het imposante kasteel dat de skyline beheerst. Het kasteel dateert uit de 7e eeuw, maar de kantelen van rode zandsteen die je vandaag ziet, stammen uit de 12e eeuw, op het hoogtepunt van de strijd tussen de christelijke kruisvaarders en de Afrikaanse Moren.

Die voortdurende gevechten leidden tot de bouw van de massieve vestingwerken van het kasteel en tot ingenieuze methoden om een langdurig beleg te doorstaan. Zo was er een regenwatercisterne, die zo doeltreffend was dat de stad hem tot in de jaren dertig van de vorige eeuw bleef gebruiken.

Binnen het kasteel zijn uitgebreide archeologische opgravingen gedaan en vanaf de kantelen heb je uitzicht over de stad, de kathedraal en het omringende platteland. Bij de ingang van het kasteel staat een standbeeld van koning Sancho I, die in 1189 met de bestorming van het kasteel de eerste belangrijke Portugese overwinning in de Algarve behaalde.

Weetje: Misschien vraag je je af hoe het kasteel in zo'n goede staat kan zijn. Dat komt door een grootschalig "restauratieproject" in de jaren veertig, waarbij de meeste torens en kantelen opnieuw zijn opgebouwd.

Het Castelo de Silves staat op het hoogste punt van de stad

Silves en Loulé zijn allebei populaire dagtrips voor bezoekers die aan de kust van de Algarve verblijven. Het zijn allebei historische steden waar je het typisch Portugese dagelijkse leven kunt proeven, maar ze zijn heel verschillend en spreken verschillende typen reizigers aan.

Loulé is veel groter, een bruisende stad met een levendige dagmarkt en meer winkels. Silves heeft meer karakter en charme, met een uitgebreide geschiedenis en indrukwekkende bezienswaardigheden. Wat mij betreft is Silves de betere bestemming voor een dagtrip.