Silves heeft de mooiste verzameling historische monumenten van de Algarve en geeft je een boeiend inkijkje in het rijke Moorse en middeleeuwse verleden van de regio.

Boven het stadje torent het schitterende kasteel van rode zandsteen uit. Het is de best bewaarde Moorse vesting van Portugal en het hoogtepunt dat je echt niet mag missen. Vlak onder de machtige muren staat de gotische kathedraal, de Sé, die laat zien hoe de stad een woelige overgang doormaakte van islamitische hoofdstad naar christelijk bolwerk.

Naast deze grote trekpleisters zit het historische centrum vol kleinere schatten, van de oorspronkelijke versterkte stadspoorten tot het rijk versierde Cruz de Portugal. In deze gids vind je een uitgebreid overzicht van alle belangrijke bezienswaardigheden en attracties, zodat je het meeste uit dit fascinerende stadje haalt.

Hieronder vind je een kort overzicht van alle belangrijke bezienswaardigheden in Silves die je tijdens je dagtrip wilt zien. Verderop in deze gids vind je van elk ervan een uitgebreide beschrijving.

Castelo de Silves - De imposante vesting van rode zandsteen die de skyline van Silves domineert, stamt uit de Moorse tijd. Vanaf de massieve muren en torens van deze goed bewaarde middeleeuwse burcht heb je een spectaculair uitzicht over het omliggende platteland en de rivier.

Sé de Silves - De eeuwenoude kathedraal van Silves laat een opvallend architectonisch contrast zien tussen de witte barokke voorgevel en de gotische achterzijde van rode zandsteen, met een indrukwekkende klokkentoren, een rijk versierd portaal en een eeuwenlange geschiedenis.

Portas da Cidade - De zwaar versterkte Portas da Cidade zijn de laatst overgebleven middeleeuwse toegangspoort tot de oude Moorse wijk van het stadje.

Archeologisch Museum van Silves - Dit moderne museum is ondergebracht in een voormalig waterreservoir en toont boeiende vondsten uit de Romeinse, Visigotische en islamitische periode van de regio, die de rijke geschiedenis van het stadje in context plaatsen.

Muralhas da Cidade - Overal in de oude binnenstad zie je nog resten van de eeuwenoude stadsmuren van Silves, die ooit met 17 verdedigingstorens waren versterkt.

Ponte de Silves - De oude brug over de rivier de Arade, die tot de 19e eeuw de enige oeververbinding was.

Gemeentelijke markt - Op deze levendige markt krijg je een authentiek beeld van het dagelijks leven in Portugal, met kraampjes vol verse streekproducten, lokaal handwerk en traditionele waren uit de Algarve.

Cruz de Portugal - Dit rijk versierde 15e-eeuwse kalkstenen monument is een van de mooiste voorbeelden van manuelijns steenhouwwerk in Portugal, een kenmerkende decoratieve stijl die ontstond tijdens het Portugese tijdperk van de ontdekkingsreizen.

Op de volgende kaart zie je waar de bezienswaardigheden in Silves uit deze gids liggen. Let op: zoom in of uit om alle punten te zien.

Legenda: 1) Castelo de Silves (kasteel) 2) Sé de Silves (kathedraal) 3) Archeologisch Museum van Silves 4) Portas da Cidade (poort) 5) Muralhas da Cidade (stadsmuren) 6) Ponte de Silves (brug) 7) Gemeentelijke markt 8) Cruz de Portugal 9) Praça Al-Mutamid (Al-Mutamidplein) 10) Igreja de Nossa Senhora dos Mártires (kerk) 11) Pelourinho de Silves (schandpaal) 12) Adega do Convento do Paraíso (wijnmakerij) 13) Wijnmakerij Quinta do Francês 14) Barragem do Arade (stuwdam en stuwmeer van de Arade)

Zin in een tour door Silves?
Een georganiseerde tour is een prima manier om Silves te bezoeken en meer van de omgeving te ontdekken zonder gedoe met het openbaar vervoer. We werken al zeven jaar samen met GetYourGuide en enkele van hun beste tours die Silves aandoen, zijn:

Het indrukwekkende fort van rode zandsteen dat boven Silves uittorent, is een van de best bewaarde Moorse kastelen van Portugal. Het werd gebouwd tussen de 8e en de 13e eeuw. De kenmerkende roodachtige muren danken hun kleur aan het plaatselijke rode zandsteen (grés de Silves), dat het kasteel tegen de blauwe lucht van de Algarve zijn unieke karakter geeft.

Het uitzicht over Silves vanaf de kantelen

Het kasteel was het pronkstuk van Al-Gharb (de Moorse naam voor de Algarve) in de tijd dat Silves onder islamitisch bewind de hoofdstad van de regio was. Op het hoogtepunt van zijn bloei was Silves een verfijnd cultureel centrum, beroemd om zijn poëzie, geleerdheid en handel.

In 1189 veroverde een kruisvaardersleger onder leiding van koning Sancho I van Portugal het kasteel, met hulp van Engelse, Duitse en Vlaamse kruisvaarders op weg naar het Heilige Land. Die overwinning was van korte duur, want de Moren heroverden het kasteel al twee jaar later. Pas na de definitieve christelijke herovering in 1249 kwam het kasteel blijvend in Portugese handen.

Een standbeeld van koning Sancho I buiten de kasteelmuren

Je betreedt het kasteel via een indrukwekkende dubbele poort, ontworpen voor maximale veiligheid. Binnen vind je elf massieve torens die het fort ooit beschermden, verdedigingsmuren van 10 meter hoog en 2,8 meter dik, en middeleeuwse militaire elementen zoals schietgaten en kantelen.

De ingang van het kasteel

Het vernuftige systeem om water op te vangen laat zien hoe ver de Moorse bouwmeesters op technisch gebied waren. De belangrijkste cisterne (Cisterna da Moura) is een bouwkundig hoogstandje waarin 1,3 miljoen liter water kon worden opgeslagen, genoeg om het kasteel door langdurige belegeringen heen te helpen.

Deze rechthoekige ruimte meet 20 bij 16 meter en is 7 meter hoog, met een plafond van vier tongewelven die op twaalf zuilen rusten. Het regenwater werd slim vanaf het dak van het kasteel naar dit enorme ondergrondse reservoir geleid.

Het dak van het reservoir

Binnen de kasteelmuren staat nog een opmerkelijke vondst: de resten van een rechthoekig paleis-fort van twee verdiepingen met een oppervlakte van 320 vierkante meter. Dit gebouw, bekend als het Almohadenpaleis of het Paleis van de Varandas (balkons), is van bijzonder belang omdat het het enige bekende islamitische paleis in Portugal is. Het paleis had woonvertrekken, alkoven, binnenplaatsen, privébaden in Omajjadische stijl en verschillende binnentuinen, waarvan één met een portiek en een galerij op de bovenverdieping.

De vloeren waren ooit bedekt met marmer en tegels, terwijl de muren en arcades rijk versierd waren met stucwerk. Het paleis komt voor in de gedichten van Al-Mutamid, de dichter-koning die over Silves regeerde en het "Xaradjibe" noemde. Volgens historische verslagen kon het zich meten met de paleizen van Bagdad; het lag omringd door geurige tuinen en bood een prachtig uitzicht over het landschap.

Een ander merkwaardig onderdeel is de Cisterna dos Cães (Cisterne van de Honden), een put van ruim 40 meter diep. De eerste 15 meter onder het oppervlak is hij rechthoekig, verder naar beneden wordt hij min of meer rond. Volgens de plaatselijke overlevering lieten schatzoekers er honden in zakken om te zoeken naar islamitische schatten die in de ondergrondse ruimtes van het kasteel waren achtergelaten, maar de dieren kwamen nooit meer terug. Zo kwam de cisterne aan zijn tot de verbeelding sprekende naam.

Het kasteel van Silves is elke dag open van 9.00 tot 20.00 uur in het zomerseizoen (25 maart tot 30 oktober) en van 9.00 tot 17.30 uur in de winterperiode (31 oktober tot 24 maart). De toegang kost €2,80 voor volwassenen en €1,40 voor kinderen en 65-plussers.

Een bezoek duurt meestal ongeveer een uur, genoeg tijd om over de vestingmuren te lopen en de cisterne te bekijken.

In het kasteel zit een uitstekend café, het Café Castelo de Silves (details en reviews via Google).

De imposante kathedraal van Silves (Sé de Silves) laat zien hoe rijk het religieuze erfgoed van de stad is en hoe belangrijk Silves historisch is geweest. Deze gotische kathedraal staat midden in de oude binnenstad, op een paar minuten lopen van het kasteel, en werd na de christelijke herovering van de Algarve gebouwd op de plek van een voormalige moskee.

Met de bouw werd eind 13e eeuw begonnen, onder het beschermheerschap van koning Afonso III, nadat Silves in 1249 definitief op de Moren was veroverd. Bij de verwoestende aardbeving van 1755, die een groot deel van Portugal trof, raakte een groot deel van het gebouw echter beschadigd. De ingrijpende wederopbouw die daarop volgde, heeft de kathedraal haar huidige uiterlijk gegeven.

Aan de buitenkant zie je een sobere gevel, die wordt gedomineerd door een eenvoudig roosvenster en een opvallend gotisch portaal. Het gebouw is opgetrokken uit hetzelfde kenmerkende rode zandsteen (grés de Silves) als het nabijgelegen kasteel, waardoor de belangrijkste historische gebouwen van de stad mooi bij elkaar passen.

Binnen is het ruim, met hoog oprijzende zuilen die een ribgewelf dragen. De kathedraal heeft een traditionele plattegrond in de vorm van een Latijns kruis, met drie beuken. Vergeleken met rijker versierde Portugese kerken oogt ze wat kaal, maar de kathedraal heeft een waardige eenvoud.

Binnen behoren de graftombes van kruisridders en bisschoppen die een belangrijke rol speelden bij de christelijke herovering en het latere bestuur van de regio tot de meest opvallende elementen. Bijzonder interessant is de 14e-eeuwse graftombe van João de Albuquerque, die met gotisch ornamentwerk is versierd. Ook staat er een prachtige doopvont uit de 16e eeuw, uit plaatselijke steen gehouwen.

Het hoofdaltaar heeft een opvallend barok retabel (altaarstuk), dat contrasteert met de overwegend gotische elementen in de rest van het gebouw. Die artistieke tegenstelling weerspiegelt de lange geschiedenis van de kathedraal en de verschillende verbouwingen die ze heeft ondergaan.

In de vensters zijn geometrische patronen verwerkt die subtiel verwijzen naar de islamitische voorganger van het gebouw, wat een boeiende mix van culturele invloeden oplevert.

De imposante stadspoort is de enige bewaard gebleven toegang tot de middeleeuwse ommuurde stad van Silves. Dit opvallende bouwwerk staat vlak bij het stadhuis en heeft een massieve albarrana-toren, gebouwd uit hetzelfde kenmerkende rode zandsteen als de andere historische monumenten van Silves.

De poort, die bij de inwoners bekendstaat als "Porta da Almedina" of "Torreão das Portas da Cidade", gaf toegang tot de hoofdstraat van de stad, de Rua da Sé. In de islamitische tijd liep die straat zowel naar de hoofdmoskee als naar de Alcáçova (citadel). De ingang wordt beschermd door een kenmerkende knik in het ontwerp: een bewust aangebracht verdedigingselement dat typisch is voor de militaire architectuur van de Almohaden en dat aanvallers moest beletten rechtstreeks binnen te komen.

Dit monument is een van de twee albarrana-torens van de stadsmuren van Silves. Dat is een bijzonder type verdedigingstoren dat vóór de hoofdmuur naar buiten uitstak en daarmee via een looppad verbonden was, wat de verdedigers strategische voordelen bood. De toren boven de poort telt twee ruimtes met bijvertrekken, bereikbaar via een buitentrap (die later is toegevoegd) en twee oorspronkelijke looppaden.

Het Archeologisch Museum van Silves is ondergebracht in een voormalig waterreservoir uit de tijd van de Almohaden en laat met een boeiende collectie voorwerpen het rijke multiculturele verleden van de stad zien. In de moderne, goed ingerichte ruimte vormt de islamitische putcisterne het spectaculaire middelpunt.

De tentoonstelling bestrijkt de prehistorie en de Romeinse, Visigotische en islamitische periode tot en met de Portugese tijd, met bijzonder sterke collecties van islamitisch aardewerk, bouwfragmenten en gebruiksvoorwerpen. Sla de zeldzame muntencollectie uit de 11e eeuw niet over, en ook niet de indrukwekkende put die tot aan het grondwater reikt en die je door een glazen deel van de vloer kunt zien.

Aan de rand van de stad, langs de weg naar São Bartolomeu de Messines, staat het Kruis van Silves (Cruz de Portugal), een opmerkelijk voorbeeld van manuelinisch steenhouwwerk. Dit kalkstenen monument stamt uit het begin van de 16e eeuw en toont de uitbundige decoratieve stijl die opkwam in het tijdperk van de Portugese ontdekkingsreizen.

Het kruis is versierd met verfijnd beeldhouwwerk, waaronder gedraaide touwen, plantenmotieven en religieuze symbolen. Hoewel het door de tijd verweerd is, is het monument nog altijd een van de mooiste voorbeelden van manuelinisch steenhouwwerk in de Algarve en een belangrijke kunstschat van de regio.

Deze oude brug over de rivier de Arade is al eeuwenlang een belangrijke oversteekplaats. Vaak wordt hij ten onrechte de "Romeinse brug" genoemd, maar hij stamt uit de middeleeuwen, uit de 14e en 15e eeuw. Het dunne brugdek, de kleinere steenblokken met steenhouwersmerken, de kenmerkende vorm van de bogen en de brede overspanningen verraden allemaal middeleeuws vakmanschap en geen Romeinse bouwtechniek.

De Arade, de rivier die door Silves stroomt

Dit sierlijke bouwwerk is opgetrokken uit zandsteen uit de groeven rond Silves en is 76 meter lang en 5,5 meter breed. Het heeft vijf elegante bogen met daartussen driezijdige, piramidevormige pijlerkoppen, die een licht oplopend brugdek dragen. Tot de brug van Portimão in 1876 in gebruik werd genomen, liep al het verkeer over land in de westelijke Algarve via deze oversteek bij Silves. Daarmee was de brug een cruciale verbinding voor de regio.

Steek de brug zeker over, want vanaf de overkant van het dal heb je een prachtig uitzicht op het stadje.

Dit sfeervolle plein is een eerbetoon aan Al-Mutamid Ibn Abbad, de beroemde dichter-koning uit de 11e eeuw die over Sevilla heerste en wiens rijk ook Silves omvatte. Al-Mutamid geldt als een van de grootste Andalusische dichters. Hij regeerde van 1069 tot 1091, tot hij door de Almoraviden werd afgezet en naar Marokko werd verbannen, waar hij in 1095 overleed.

Middelpunt van het plein is een boeiende beeldengroep van zeven figuren, gehouwen uit lokale steen, die het dagelijks leven in het islamitische Silves uitbeelden. De figuren zijn zorgvuldig gegroepeerd: drie vrouwen staan bij elkaar, twee mannen dragen een traditionele draagbaar en twee zittende figuren kijken naar de anderen. Een van die twee zou Al-Mutamid zelf zijn.

Bij de beelden staan vier stenen met Arabische inscripties, met fragmenten uit de beroemde gedichten van Al-Mutamid. Zo leggen ze een doordachte verbinding tussen de artistieke en de literaire nalatenschap van deze invloedrijke heerser, die het rijke culturele erfgoed van Silves heeft gevormd.

Deze fascinerende laatgotische kerk heeft een rijke geschiedenis die teruggaat tot de 12e eeuw. Volgens de overlevering werd ze in 1189 door de bisschoppen van Coimbra en Porto ingewijd, in aanwezigheid van koning Sancho I, om er de christenen te begraven die bij de eerste verovering van Silves waren gesneuveld. Vandaar de naam "Mártires", oftewel martelaren (Kerk van Onze-Lieve-Vrouw van de Martelaren).

Het huidige gebouw dateert grotendeels uit het begin van de 16e eeuw en heeft een eenvoudig maar elegant geometrisch ontwerp met één schip en een spitse triomfboog. Binnen vind je in de kapel een prachtig ribgewelf in de vorm van een vierpuntige ster, met vijf versierde sluitstenen waarop het Christuskruis, symbolen van de zon en de maan en het wapen van koningin Leonor te zien zijn.

Deze opvallende schandpaal uit de 16e eeuw is een symbool van gemeentelijke zelfstandigheid en rechtsmacht. De oorspronkelijke schandpaal werd bij de aanleg van een weg afgebroken en pas in 1989 vlak bij zijn oude plek weer opgebouwd.

Er zijn authentieke onderdelen van de oorspronkelijke schandpaal in verwerkt, waaronder gebogen smeedwerk met slangenkoppen en ringen, typisch voor de manuelijnse stijl. Het meest bijzondere onderdeel is de koninklijke kroon van kalksteen, die in de 18e eeuw tijdens de regering van koningin Maria I werd toegevoegd. Die is versierd met juwelen en bloemmotieven die samenkomen in een kruis.

In de levendige gemeentelijke markthal krijg je een kleurrijk kijkje in het authentieke leven in de Algarve. Boeren uit de omgeving brengen er dagelijks verse seizoensproducten naartoe, en de kramen liggen hoog opgestapeld met sinaasappels, amandelen, johannesbrood, vijgen en andere streekproducten. In de visafdeling ligt de vangst van die ochtend uit de nabijgelegen kustplaatsen, terwijl andere verkopers lokale kaas, honing en traditionele zoetigheden aanbieden. Het marktgebouw zelf, met zijn kenmerkende architectuur, is al generaties lang een ontmoetingsplek voor de inwoners van Silves.

Ook buiten de kasteelmuren zie je op veel plekken in de stad nog resten van het uitgebreide Moorse verdedigingsstelsel van Silves. De islamitische medina van Silves was al sinds minstens de 10e eeuw versterkt en had een indrukwekkend verdedigingswerk van muurdelen en minstens 17 torens.

Deze stadsmuren omsloten ooit een gebied van ongeveer 9,75 hectare en werden gebouwd met een bijzondere militaire techniek, de "taipa militar". Dit stevige mengsel van klei, grind, zand en kalk werd bekleed met de kenmerkende rode zandsteenblokken uit de streek. Zo ontstonden de indrukwekkende vestingwerken die nu nog gedeeltelijk overeind staan.

De binnenstad was bereikbaar via verschillende poorten, waaronder de Azóiapoort, de Zonnepoort en de Almedinapoort, de enige die nu nog bestaat. De vestingwerken volgden het natuurlijke reliëf van het terrein: in het oosten en noorden lagen ze hoger, terwijl de zuidelijke en westelijke delen halverwege de helling liepen.

Tussen 1173 en 1189 werden de muren grondig gerenoveerd, en tot halverwege de 13e eeuw volgden nog extra versterkingen om ze beter bestand te maken tegen christelijke aanvallen. Ook na de definitieve christelijke verovering bleef het verdedigingsstelsel belangrijk. Tijdens de regering van verschillende Portugese vorsten, onder wie Ferdinand I, Johan I, Alfons V en Manuel I, werden er restauratiewerkzaamheden uitgevoerd.

De aardbevingen van 1722 en 1755 brachten de muren zware schade toe. In de 19e eeuw hadden de muren hun verdedigende functie verloren en werden ze gebruikt als bouwsteen voor nieuwe gebouwen in de stad.

De Arade is altijd de levensader van Silves geweest. De rivier ontspringt in het gebergte van de Serra do Caldeirão, stroomt door de historische stad en mondt bij Portimão uit in de Atlantische Oceaan. In de Moorse tijd was deze waterweg bevaarbaar, waardoor de landinwaarts gelegen nederzetting kon uitgroeien tot een bloeiende haven en een belangrijk handelscentrum, met handel op Noord-Afrika en verder weg.

De rivier bracht niet alleen welvaart dankzij visserij, landbouw en handel, maar bood ook natuurlijke bescherming tegen indringers. Doordat de Arade in de loop der eeuwen geleidelijk dichtslibde, werd de rivier steeds minder goed bevaarbaar, en dat droeg bij aan het uiteindelijke verval van Silves als belangrijke plaats in de regio.

Adega do Convento do Paraíso
De Adega do Convento do Paraíso, op een paar minuten van Silves, biedt een boeiende wijnproeverij. Deze wijnmakerij is volop in bedrijf, ligt op het schilderachtige landgoed Quinta de Mata Mouros en combineert traditionele en moderne technieken tot bekroonde wijnen die het unieke terroir van de streek goed laten uitkomen.

De 12 hectare wijngaarden van het landgoed werden in 2000 aangeplant op kalkkleigrond die vijf eeuwen onberoerd was gebleven, en leveren karaktervolle druivenrassen op zoals Alicante Bouschet, Touriga Nacional, Alvarinho en Arinto. Je kunt een rondleiding maken door de traditionele wijnmakerij, waar historische architectuur en moderne productiemethoden samengaan, met daarna een proeverij van hun geroemde wijnen, waaronder de prestigieuze Convento do Paraíso-reeks, die onlangs een Great Gold Medal won bij de Algarve Wine Competition. Je moet vooraf reserveren via hun website: www.conventodoparaiso.com/book-your-visit

Quinta do Francês Winery
De charmante Quinta do Francês, die vaak wordt vergeleken met een Dourovallei in het klein, ligt op slechts 15 minuten rijden van Silves.

Deze kleinschalige wijnmakerij heeft 9 hectare wijngaarden, gelegen in de heuvels boven de vallei van de Odelouca, waar de wijnstokken goed gedijen in het bijzondere klimaat van de streek. De wijngaard bestaat sinds 2002 en verbouwt vooral rode druiven, zoals Trincadeira, Aragonês, Touriga Nacional, Cabernet Sauvignon en Syrah, op zuidhellingen met leisteen, terwijl hun Cabernet Sauvignon en Sauvignon Blanc het uitstekend doen op de alluviale grond vlak bij de rivier.

De moderne wijnmakerij werd in 2008 voltooid in typisch Algarvische bouwstijl en heeft hypermoderne roestvrijstalen tanks en Franse eikenhouten vaten. Je kunt een rondleiding maken met een proeverij van drie wijnen, voor € 15 per persoon. In de gastvrije showroom kun je hun bekroonde wijnen en streekproducten kopen en ondertussen genieten van het schitterende uitzicht over de heuvels vol wijnstokken.
www.quintadofrances.com/book-visit

Ten noorden van Silves ligt het rustige stuwmeer Barragem do Arade (de Aradestuwdam), een van de mooiste wateren in het binnenland van de Algarve. Het stuwmeer werd in 1956 voltooid en was oorspronkelijk bedoeld om de landbouw in de omgeving van water te voorzien, maar tegenwoordig is het een vredige plek voor bezoekers die even willen ontsnappen aan de drukte aan de kust.

De dam vormt een prachtig blauw meer tussen de zacht glooiende heuvels en dalen van het Algarvische binnenland. Er leven tal van vogelsoorten, waaronder reigers en zilverreigers, en af en toe zie je adelaars boven het water zweven.

Wandelpaden en ongemarkeerde paadjes slingeren langs delen van de oever. Een populaire route loopt over de stuwdam zelf, met een schitterend panoramisch uitzicht over het water naar de heuvels erachter.